Tuesday, January 19, 2021
Home > mophosala > पहिलेको ग्रामिण सञ्चार स्थल- पधेरो; केशवविक्रम सिंह

पहिलेको ग्रामिण सञ्चार स्थल- पधेरो; केशवविक्रम सिंह

भालेको प्रथम डाको सँगै बिहानीको पहिलो प्रहर हरेक घरबाट प्राएजसो छोरी/ बुहारी हरु पानी लिनको लागि जम्मा हुने ठाउँ पधेरो काे चहलपहल मा पाइप लाइन को विस्तार सँगै कमि आएको छ। विद्युतीय सञ्चार माध्यम काे विकास र सहजता हुनु पूर्व ग्रामिण समाजको छिमेक, टोल र बस्तीमा के भयो, हुँदै र हुनेवाला छ भन्ने कुराको समाचार/सूचना दैनिक आदान प्रदान हुने एक मात्र स्थल पधेरो थियो र कति अविकसित भेग मा आज पनि छ।

पधेरो ले मानिस काे केबल प्यास मात्र मेटाएको छैन। उसको भौतिक शरीर र इज्जत ढाक्ने खोलको मैलो दाग मात्र पखालेको छैन। केही अपवाद बाहेक घरायसी हिंसा/ पारिवारिक तनाब का कारण उत्पन्न भएका कैयौँ मनका बह हरु पधेरो मा जम्मा भएका संगिनी/ आफन्ती हरुको परामर्श/सल्लाह ले शान्त भएका छन्। यसर्थ पनि पधेरो मनको बह बिसाउने स्थलको रुपमा रहेको छ।

कुनै पनि मानविय घटना समाचारको रूपमा प्रसारण /सम्प्रेषण भै मानव समाज मा फैलिँदा प्राकृतिक घटनाको तुलनामा ज्यादा सत्य/तथ्य हिन भै आगो सरी फैलिने क्रम पधेरो संस्कृति पूर्व पनि नभएको होइन तर वर्तमान मा झन् उग्र रूप लिँदै छ। जब कुनै घटना समाचारमा रूपान्तरण हुन्छ तब व्यक्तिले त्यसलाई घटनाको पात्र र आफू बिचको सम्बन्ध विशेष वा आफ्नो ऊ प्रतिको दृष्टिकोण अनुसार आफ्नो अनुकुल व्याख्या, विश्लेषण र प्रसारण गर्दछ। परिणाम स्वरूप समाज विभिन्न गुठ उपगुठ मा विभाजन भै समाज विकासको गतिह्रास हुन्छ।

वर्तमान मा हावी रहेको फेसबुके/युटुबे सँस्कृतिले निम्त्याएको समाजलाई समास/विग्रह गर्ने खेल राष्ट्रियताको सवालमा नै खतराको सूचक बन्न सक्छ। यही खेलमा मानिसको उदय/विलय छिनभरमै भएको पनि धेरै देख्यौं। कुनै बाद (Ism) काे घुम्टोले आफ्नो स्वविवेक लाई छोपी व्यक्ति बादी/विरुद्ध गरिने आरोप- प्रत्यारोप, बाद- विवाद ले मानवतालाई झन्- झन् कलङ्क बनाउँदै लगिरहेको छ।

बाद मस्तिष्क बाट जन्मिन्छ, मानवता हृदय बाट। बाद ले विघटन/ विभाजन र मानवता ले एकता काे बाटो खुल्ला गर्दछ। पक्कै पनि रगत को भन्दा जगत काे नाता ठूलो हुन्छ। जसरी पधेरो सँकृतिले दुःखमा मल्हम लगाए जस्तै वर्तमानमा आम सञ्चारका माध्यम हरु सत्य परक बनून् मानवताको वृद्धि विकासको खातिर तब मात्र पधेरो काे जस्तै जीव र जीवनका हित् का निम्ति अमृत धारा आफूबाट बगिरहन्छ सब्द काे रूपमा निरन्तर।

आदर्श समाज निर्माण हाम्रो अभिभारा हो।
जय पधेरो।

Leave a Reply